RedEerlijkeHandel.nl

  • Vergroot lettergrootte
  • Standaard lettergrootte
  • Verklein lettergrootte

De glijdende schaal van de eerlijke handel

Als je een tijdje de discussie op dit platform volgt ga je je afvragen waar het eigenlijk om gaat.
Waarom zijn er ooit wereldwinkels opgericht, wat was de aanleiding en is die nog steeds geldend?

In 1970 werd de discussie gevoerd over armoede en ongelijkheid. De Derde Wereld (zo noemden we toentertijd de landen, de latere ontwikkelings landen, waren vooral grondstof leveranciers.
De eind producten werden in het westen (ontwikkelde landen) gemaakt.
Dat moest veranderen; aan eindproducten werd meer verdient en gaf meer werkgelegenheid en dat zou zoveel als mogelijk in de Derde Wereld moeten gebeuren.
Daarnaast moesten de ongelijkheid in heffingen en subsidies worden aangepakt.
Niet voor niets was het eerste "eerlijke" product wat verkocht werd rietsuiker.
De Europese markt werd "beschermd" door enerzijds subsidies aan Westerse suiker bieten boeren en anderzijds door heffingen op de import van rietsuiker.
De verkoop van producten ging altijd vergezeld van informatie over de producenten (meestal boeren). Eind jaren zeventig woedde er een stevige discussie over het wel of niet gaan verkopen van handnijverheid. Met food artikelen werden veel meer mensen in de gelegenheid gesteld een menswaardig inkomen te verwerven dan handnijverheids producenten. Daarnaast werden handnijverheids producten vaak eenmalig aangeschaft terwijl de "klant" voor suiker, thee etc. regelmatig terug kwam.

Langzamerhand zag je de wereldwinkel opschuiven naar een cadeau winkel. Handnijverheid werd prominent in de winkel geplaatst en food "verdween" (zeker in getransformeerde winkels) naar achteren, vaak aan het zicht onttrokken en gedecimeerd naar vaak twee schappen á 90 cm.
Het leek erop dat de doelstelling vooral werd een "normale" winkel te zijn. Jaarlijks werd actie gevoerd om de beste winkel keten te worden.
Hiermee werd de wereldwinkel uit het vooroordeel getrokken van een "geiten wollen sokken cultuur". En dat is een prima ontwikkeling geweest.
Een ander "succes" werd dat steeds meer "eerlijke" producten in de reguliere winkels verkrijgbaar werden. Hiermee werd een breder publiek bereikt.
Keerzijde van de medaille is dat de "noodzaak" om naar de wereldwinkel te gaan gedeeltelijk verdween ( het zijn toch dezelfde producten en soms zelfs goedkoper).
Gevolg is dat een groeiende groep winkels de deur moe(s)t sluiten. Waren er 5 jaar geleden nog 425 nu schommelt het rond de 365 en het is nu al bekend dat begin 2015 weer enkele winkels het voor gezien houden.
En daar schuilt het gevaar voor de verkoop van "eerlijke" producten en de producenten.
Supermarkten kijken naar schap rendementen, "slow movers" verdwijnen uit de winkel.
Daarmee komt de keuze voor producenten te liggen bij de grotere en "gangbare" producten.
Daarbij komt dat een product altijd verkrijgbaar moet zijn. Daaraan kunnen de grote producenten (exporteurs) voldoen maar de kleine(r)e hebben daar problemen mee.
Om aan die constante verkrijgbaarheid te kunnen voldoen worden steeds meer eindproducten in het westen geproduceerd, de boeren leveren grondstoffen en daarmee zijn we terug bij af. Hier begon het mee!

Maar het kan ook anders, veel producten kunnen prima ter plaatse gemaakt worden.
De jam, marmelade, en chutneys van Eswatini Kitchen worden in Swaziland gemaakt.
De boeren krijgen een faire prijs voor de grondstoffen (groente-fruit etc).
De medewerkers van Eswatini Kitchen hebben werk en inkomen en diverse jeugdzorg projecten kunnen bestaan doordat de winst hierin geïnvesteerd word.
Daarnaast geeft het werk en inkomen aan de toeleveranciers van bv de potten en deksels, de drukker van de etiketten, de vervoerder die alles naar de haven brengt etc.
Daarmee wordt de economie een (kleine) impuls gegeven.
Plaats dat tegenover de aardbeien jam die in veel wereldwinkels verkocht wordt; het enige "eerlijke" onderdeel is de suiker. Alles wordt verder hier gedaan met Europese ingrediënten. Vanuit constante verkrijgbaarheid begrijpelijk maar is dat een doelstelling van de wereldwinkel?
Het kan juist een kracht zijn wanneer een product tijdelijk niet verkrijgbaar is, je kunt de klant dan duidelijk maken waarom.
Maar wereldwinkels lijken soms op "echte" winkels, één van de best verkopende producten is de chocolade van Tony Chocolony. Stapels liggen er in de winkels.
Maar wie zich in de chocolade verdiept komt tot de conclusie dat het hier niet anders toe gaat dan met de aardbeien jam. De cacao wordt tegen een faire prijs ingekocht bij de cacao boeren en naar Nederland verscheept. Hier wordt er met andere (westerse) ingrediënten chocolade van gemaakt. Ingrediënten die vaak in de Derde Wereld niet voorhanden zijn zoals melk. Maar er zijn alternatieven zoals de chocolade van Divine waar de productie ook in Europa gebeurd maar waar de cacao boeren wel mede eigenaar van de fabriek zijn en een evenredig deel van de winst terug vloeit naar Ghana.
Een veel gehoord argument is dat het zo "lekker verkoopt" en dat de klanten er om vragen. Juist dat zou een aanknopings punt kunnen zijn om de klant te informeren over het verschil en de effecten voor de cacao producenten.

De bovengenoemde producten (als voorbeeld) zijn daarnaast in nagenoeg alle supermarkten te koop (en vaak nog goedkoper ook) en daarmee zijn ze niet meer uniek. Iets wat de wereldwinkel zou moeten nastreven.

Dit is volgens mij de kern waar wij ons "druk" om moeten maken.
Niet "zoveel mogelijk"verkopen, maar de basis doelstelling, producenten (boeren en boerinnen) een afzet bieden en de consument betrekken.
Als we die waarden gaan "weggooien" worden de wereldwinkels iets als WAAR winkels of supermarkten maar dan gerund door vrijwilligers. Het gaat dan om het volume en niet de achtergronden.
Kortom, back to the roots, de producenten in de Derde Wereld verdienen het.

Frank
Een betrokken oud gediende

 

Reacties  

 
0 #1 Hans Potters 07-01-2015 12:46
Het doel van de Wereldwinkels is niet zo hoog mogelijk afzet van FairTradeartike len te bereiken, maar om zoveel mogelijk mensen (vooral producenten, maar ook mensen hier) te betrekken bij de Eerlijke Handel.

Bovendien is het doel om de machtsverhoudin gen in de bedrijfskolom te corrigeren en blijvend te bewaken. Het probleem met de vrije markt is namelijk, dat die machtsverhoudin gen daar gewoonlijk uit de klauwen lopen, met armoede en uitbuiting tot gevolg.
Eerlijke handel heeft die machtsverhoudin gen aanvankelijk gecorrigeerd, bv. door de tussenhandel uit te schakelen. Maar ook hier in Wereldwinkellan d is deze bewaking van de machtsverhoudin gen cruciaal. Dit moet gelden voor de gehele bedrijfskolom.

Door nu te stellen, dat het alleen gaat om een eerlijke prijs en zoveel mogelijk afzet voor de producenten en dat de rest handel is, ging men in de Landelijke Vereniging niet alleen meer zakelijk commercieel denken (daar is op zich niets mis mee) maar omarmde men ook het neoliberale denken van de vrije markt, dat nu juist de armoede veroorzaakte. Kortom de Landelijke Vereniging faalde in het bewaken van de machtsverhoudin gen met het bekende gevolg. Alle overige problemen zijn in essentie daarop terug te voeren.

Al in 2008 zijn er mensen geweest in Wereldwinkellan d die voor deze ontwikkeling waarschuwden, en sindsdien is er door een groeiende groep Wereldwinkels in de Verenigingsraad een discussion des sourds gevoerd met de Landelijke Vereniging die uiteindelijk resulteerde in de afsplitsing van een groot aantal Wereldwinkels.

Niets menselijks is ons vreemd. Emoties, rancunes, gekwetste trots, maar mag ik, als oudgediende die in het midden van die strijd stond, toch een beroep doen op allen die aan deze discussie meedoen om de argumenten zakelijk te houden en niet op de man te spelen (bv. Overleeft de LVWW Huub Jansen?). Je doet dan afbreuk aan de zaak waar het eigenlijk om gaat.
Citeer
 

Plaats reactie


Beveiligingscode
Vernieuwen

Artikelen bekeken hits : 814262

Laatste bijdragen


Meedoen aan Red Eerlijke Handel.nl?

Stuur direct uw bijdrage naar info@redeerlijkehandel.nl. Klik hier om het berichtvenster van uw mailprogramma te openen. Graag vermelden of u uw bericht geplaatst op de site wilt hebben. Zo ja, graag vermelden of het bericht met naamsvermelding, alias (verzonnen naam) of anoniem geplaatst moet worden. Na ontvangst wordt uw bijdrage bekeken door de moderatoren en na goedkeuring geplaatst op de site. 
NB. Er wordt rekening gehouden met constructiviteit en fatsoensnormen (gebruik van schuttingtaal, scheldwoorden, beledigingen en provocatie worden niet gewaardeerd).

Abonneren op Red Eerlijke Handel.nl

Abonneer uzelf op Red Eerlijke Handel.nl. U wordt dan op de hoogte gehouden van al het nieuws omtrent Red Eerlijke Handel.nl.
 

U BENT MET ZOVEEL PERSONEN OP DEZE SITE

124 WINKELS OPGEZEGD 9 WINKELS PRO FORMA OPGEZEGD DIT IS 38% VAN DE WERELDWINKELS

LAATSTE 20 WERELDWINKELS DIE LIDMAATSCHAP HEBBEN OPGEZEGD:

  • Wereldwinkel Beverwijk
  • Wereldwinkel Borger
  • Wereldwinkel Brielle
  • Wereldwinkel Capelle a/d Ijssel
  • Wereldwinkel Deventer  
  • Wereldwinkel Dokkum
  • Wereldwinkel Dronten
  • Wereldwinkel Harderwijk
  • Wereldwinkel Hellevoetsluis
  • Wereldwinkel Hengelo
  • Wereldwinkel Hoorn
  • Wereldwinkel Kampen
  • Wereldwinkel Leidschendam
  • Wereldwinkel Noordwolde
  • Wereldwinkel Ommen
  • Wereldwinkel Uithuizen
  • Wereldwinkel Voorburg
  • Wereldwinkel Vorden
  • Wereldwinkel Winterswijk
  • Wereldwinkel Zelhem
  • Wereldwinkels die hebben opgezegd:

Wereldwinkels die hebben opgezegd:

De volgende Wereldwinkels hebben hun lidmaatschap opgezegd. Informeer ons over meer winkels die dat gedaan hebben.

  • Wereldwinkel Alphen a/d Rijn
  • Wereldwinkel Amsterdam Ganesha
  • Wereldwinkel Amsterdam St. Lucasparochie
  • Wereldwinkel Appingedam
  • Wereldwinkel Arkel
  • Wereldwinkel Baarn
  • Wereldwinkel Barendrecht
  • Wereldwinkel Bergambacht
  • Wereldwinkel Bedum
  • Wereldwinkel Beilen
  • Wereldwinkel Bergen (NH)
  • Wereldwinkel Best
  • Wereldwinkel Beverwijk
  • Wereldwinkel Borculo
  • Wereldwinkel Borger
  • Wereldwinkel Brielle
  • Wereldwinkel Burgum
  • Wereldwinkel Capelle a/d Ijssel
  • Wereldwinkel Coevorden
  • Wereldwinkel De Glind
  • Wereldwinkel Delft
  • Wereldwinkel Deventer - Abal
  • Wereldwinkel Doetinchem
  • Wereldwinkel Dokkum
  • Wereldwinkel Dronten
  • Wereldwinkel Eelde-Paterswolde
  • Wereldwinkel Egmond aan Zee
  • Wereldwinkel Eibergen
  • Wereldwinkel Eindhoven
  • Wereldwinkel Enschede
  • Wereldwinkel Ermelo
  • Wereldwinkel FAIR_NU (Langedijk)
  • Wereldwinkel Genemuiden
  • Wereldwinkel Giekerk
  • Wereldwinkel Goes
  • Wereldwinkel Goirle
  • Wereldwinkel Groningen
  • Wereldwinkel Haastrecht
  • Wereldwinkel Harderwijk
  • Wereldwinkel Hardinxveld-Giessendam
  • Wereldwinkel Hasselt
  • Wereldwinkel Heerhugowaard
  • Wereldwinkel Hellevoetsluis
  • Wereldwinkel Hengelo
  • Wereldwinkel Heusden
  • Wereldwinkel Hillegom
  • Wereldwinkel Hilvarenbeek
  • Wereldwinkel Hoek van Holland
  • Wereldwinkel Hoofddorp (den Ark)
  • Wereldwinkel Hoogeveen
  • Wereldwinkel Hoogezand-Sappermeer
  • Wereldwinkel Hoorn
  • Wereldwinkel Hulst
  • Wereldwinkel Joure
  • Wereldwinkel Kampen
  • Wereldwinkel Kapelle
  • Wereldwinkel Katwijk
  • Wereldwinkel Kerkrade
  • Wereldwinkel Klazienaveen
  • Wereldwinkel Kollum
  • Wereldwinkel Landgraaf
  • Wereldwinkel Landsmeer
  • Wereldwinkel Leidschendam
  • Wereldwinkel Leek
  • Wereldwinkel Leeuwarden
  • Wereldwinkel Leiden
  • Wereldwinkel Loppersum
  • Wereldwinkel Maassluis
  • Wereldwinkel Meerssen
  • Wereldwinkel Mijdrecht - de Ronde Venen
  • Wereldwinkel Nieuwkoop
  • Wereldwinkel Noordwolde
  • Wereldwinkel Norg
  • Wereldwinkel Nunspeet
  • Wereldwinkel Oegstgeest
  • Wereldwinkel Ommen
  • Wereldwinkel Oosterwolde
  • Wereldwinkel Oost-Souburg
  • Werelwinkel Oss
  • Wereldwinkel Oudekerk a/d Amstel
  • Wereldwinkel Overschie
  • Wereldwinkel Pijnacker
  • Wereldwinkel Raalte
  • Wereldwinkel Rijswijk
  • Wereldwinkel Roden
  • Wereldwinkel Sassenheim
  • Wereldwinkel Scheveningen
  • Wereldwinkel Schijndel
  • Wereldwinkel 's Gravenzande
  • Wereldwinkel Sint Annaparochie
  • Wereldwinkel Sliedrecht
  • Wereldwinkel Sneek
  • Wereldwinkel Spijkenisse
  • Wereldwinkel Stadskanaal
  • Wereldwinkel Steenwijk
  • Wereldwinkel Surhuisterveen
  • Wereldwinkel Ten Boer - Go 4 Fair
  • Wereldwinkel Ter Apel
  • Wereldwinkel Texel
  • Wereldwinkel Tholen
  • Wereldwinkel Uden
  • Wereldwinkel Uithuizen
  • Wereldwinkel Veendam
  • Wereldwinkel Veldhoven
  • Wereldwinkel Vlaardingen
  • Wereldwinkel Vollenhove
  • Wereldwinkel Voorburg
  • Wereldwinkel Voorschoten
  • Wereldwinkel Vorden
  • Wereldwinkel Vries
  • Wereldwinkel Waalwijk
  • Wereldwinkel Wageningen - De uitbuyt
  • Wereldwinkel Wassenaar
  • Wereldwinkel Wateringen
  • Wereldwinkel Winterswijk
  • Wereldwinkel Wergea-Warten
  • Wereldwinkel Werkendam
  • Wereldwinkel Wittem
  • Wereldwinkel Woudenberg
  • Wereldwinkel Zelhem
  • Wereldwinkel Zoetermeer
  • Wereldwinkel Zoeterwoude
  • Wereldwinkel Zwartsluis
  • Wereldwinkel Zwolle

Wereldwinkels die pro forma hebben opgezegd:

  • Alkmaar
  • Amersfoort 
  • Assen
  • Boxmeer
  • Heemstede
  • Helmond
  • Maasland
  • Zuidhorn